Integrale veiligheid is van belang in iedere bouwfase

  • 26 januari 2016
  • Renske van Bers

Ze maken nog net niet elkaars zinnen af, maar dat veiligheidsdeskundigen Robert Huisman en Peter Schoonderwoert een goed team vormen zie je meteen. Hoewel ze bij Spoorzone Delft niet dezelfde partij vertegenwoordigen – Robert werkt in opdracht van de gemeente, Peter in opdracht voor ProRail – zitten ze op één lijn waar het hun werk betreft: “We willen onderstrepen hoe belangrijk veiligheid is. En dan vooral juist in het begin van een bouwproces en niet pas in de uitvoeringsfase.”

_MG_0431

Peter Schoonderwoert en Robert Huisman op station Delft. Foto: Jorrit ’t Hoen.

Zowel Peter als Robert beschikt over jarenlange ervaring op het gebied van veilig werken bij infrastructurele projecten. Waar Robert zich meer aan de bestuurlijke kant begeeft, is Peter juist vaak in de bouwput te vinden. Peter: “Die combinatie werkt erg goed. Ik ben meestal de ‘good cop’ die bouwers meeneemt in veilig werken, terwijl Robert op bestuurlijk niveau af en toe zijn hakken in het zand zet als ‘bad cop’. Zo zorgt hij ervoor dat ik op de werkvloer goed mijn werk kan doen.” In het voorjaar zullen beide heren tijdens een Café College in gesprek gaan met collega’s van onder meer Rijkswaterstaat. Deelnemers aan dit Café College krijgen vanuit verschillende perspectieven ervaringen, tips en tricks aangereikt op het gebied van integrale veiligheid.

Te laat

De heren hebben het belang van veiligheid de laatste jaren zien groeien, maar zijn nog niet tevreden. Robert: “Veel bouwprojecten zien veiligheid toch vaak als een noodzakelijk kwaad. Dit is één van de redenen dat wij meestal in een laat stadium bij een project gehaald worden en dat er daardoor niet naar alle aspecten van veiligheid, en de integraliteit daarvan, wordt gekeken.” Peter: “Dat wij pas laat in het proces betrokken worden, komt ook omdat er soms onduidelijkheid is over wat je als veiligheidsdeskundige precies doet. De meeste mensen denken dat je vooral van nut bent in de uitvoeringsfase en dat je je bezighoudt met de controle op het dragen van PBM’s. Dit is inderdaad een onderdeel van het werk, maar veiligheid behelst zoveel meer.”

Boeman

Robert vult aan: “Wat projecten zich moeten realiseren is dat het enorm veel voordelen heeft als je veiligheid als thema al meeneemt in de ontwerpfase. Sterker nog; ik pleit ervoor om veiligheid al in de studiefase mee te nemen. Dit kan ze zelfs veel geld schelen. Peter: “Je wil een voorbeeld? Stel er wordt een ontwerp gemaakt voor een fietsenstalling. De architect concentreert zich op een mooi plaatje, terwijl de aannemer let op de uitvoerbaarheid en de kosten. Dan blijkt tijdens de bouw dat die fraaie ingang uitkomt op een kruispunt. Omdat wij pas in deze uitvoeringsfase ingevlogen worden, zijn wij de boeman die op zo’n moment moeten vertellen dat dit een onverstandige keuze is geweest. Het gevolg is dat de bouw aangepast moet worden, of dat er aanvullende, kostbare maatregelen genomen moeten worden. Dit had voorkomen kunnen worden door mensen die er verstand van hebben, eerder in het proces mee te nemen.”

Breder scala

“Ons werk bestaat dus uit een veel breder scala dan PBM’s,” vervolgt Robert, “we letten niet alleen op de veiligheid van de bouwers, maar ook op die van de gebruiker. En denken bijvoorbeeld aan de mensen die straks een bouwwerk moeten onderhouden. Ik heb wel eens meegemaakt dat lampen zo hoog hingen, dat je ze zonder hoogwerkers niet kon vervangen. Helaas bleek de ingang van het gebouw te klein, waardoor de benodigde steigers ook nog eens moeilijk te plaatsen waren. Dan moeten er hele kostbare kunstgrepen plaatsvinden om ervoor te zorgen dat er wel verlichting is en de sociale veiligheid gewaarborgd blijft. Wij zien zo’n euvel van tevoren aankomen.”

Inlevingsvermogen

Over welke eigenschappen moet je beschikken om dit werk goed te kunnen uitvoeren? Peter: “Wat in ons werk heel belangrijk is, is dat je je kunt inleven in mensen. Er werd me laatst gevraagd welke talen ik allemaal spreek. Hoewel ik heus wel wist wat ze bedoelden gaf ik als antwoord: ‘Ik spreek de taal van de directeur, de taal van de bouwer en de taal van de reiziger.’ Als ik op de bouwplaats ben, kijk ik verder dan mijn neus lang is. Dan verplaats ik me bijvoorbeeld in mijn dochter en vraag ik me af of zij zich veilig zou voelen als ze hier ’s avonds loopt. Is dat niet het geval, dan weet ik dat er iets moet veranderen. Datzelfde geldt voor de reiziger; als ik al niet snap welke route ik moet nemen, dan weet een fietser, voetganger of automobilist al helemaal niet welke richting hij moet aanhouden om de bouwput op een vellige manier te passeren. Je houdt dus constant rekening met verschillende belangen.”

Luis in de pels

Een ingreep die voor de reiziger positief uitvalt, zal qua kosten vaak wat minder aantrekkelijk zijn voor de opdrachtgever. Robert: “Klopt. Onze aanbevelingen worden inderdaad niet altijd met luid gejuich bij de opdrachtgever ofwel aannemer ontvangen. Maar goed; dat is ook onze rol. We zijn een beetje de luis in de pels. Daar komt wel bij dat je met zijn allen liever geen risico loopt. Stel je voor dat er een ongeluk gebeurt doordat jij met jouw project een onveilige situatie hebt gecreëerd; dan heeft dat natuurlijk een enorm negatieve invloed op het werk, je mensen en op de omgeving.. Wat dat betreft hebben we ondanks de soms afwijkende belangen ook weer allemaal hetzelfde doel: een ongeval wil je koste wat het kost voorkomen.”

Flexibele houding

Peter: “Het liefst bereik je dit gezamenlijke doel door samen te werken. Af en toe doe je natuurlijk ook wel eens wat water bij de wijn, als het mogelijk is tenminste. Robert: “In principe hebben wij ook de Inspectie SZW en wettelijke bepalingen aan onze zijde, maar daar wil je niet meteen mee zwaaien. Ik zie dit liever als een laatste redmiddel. Peter: “Ik merk dat ook op de bouwplaats; hoe meer je je als een schoolmeester gaat gedragen en druk zet, hoe minder het in de praktijk uitpakt. Je moet het ‘spel’ goed spelen. Daar bedoel ik mee dat je moet aanvoelen waar, wanneer en aan wie je iets vraagt. Een flexibele houding is daarbij belangrijk. Dat verwacht ik ook weer terug van de partijen waarmee we samenwerken. Het moet niet van één kant komen he?!”

Puzzel

Peter en Robert werken inmiddels 8 jaar voor Spoorzone Delft. Hoe kijken ze terug op deze periode? Robert: “De laatste 66 weken is er geen incident meer geweest. Daar ben ik trots op.” Peter: “Dat is echt wel bijzonder hoor, zeker als je kijkt hoe ingewikkeld dit project is.” Robert: “Er zijn voor de bouw alleen al 25 tramfaseringen nodig. Dat betekent dus dat de verkeerssituatie 25 keer gewijzigd moet worden en dat deze ook weer aan de veiligheidseisen voldoet. Dat is af en toe een ingewikkelde puzzel.” Robert: “Maar wel één die voldoening geeft als hij af is.”

 

Reageer

  1. IDS-Advies schreef:

    Veiligheid is een goede zaak. Het breder trekken van veiligheid in de vorm van Integrale Veiligheid en dit dan goed geïmplementeerd in een organisatie geeft op alle fase in het proces meer draagvlak. IDS-Advies is dit jaar gestart met het geven van trainingen inzake integrale veiligheid. Inmiddels hebben grote aannemers zich gemeld voor in-company trainingen. Het bewustzijn begint dus ook te groeien bij de aannemers.

Ook interessant

  • Nieuws
  • Certificaatuitreiking Nd Brug 11: ‘Verlegt je grenzen en verrijkt je vakmanschap’

Op 29 maart was het zover. In het indrukwekkende Paushuize te Utrecht werden de certificaten uitgereikt aan de deelnemers van het 11e Nd Brug programma. Het was een feestelijke bijeenkomst, waar de deelnemers konden terugblikken op een energiek en grensverleggend trainingsprogramma van Neerlands diep. Verbinding, vertrouwen, samenwerking en loslaten zijn de kernbegrippen van deze editie van Nd Brug.

lees meer
  • Nieuws
  • Duurzaamheidsprogramma’s en de projectenpraktijk – Lerend netwerk

De vervolgbijeenkomst van het lerend netwerk Duurzaamheid in projecten op 9 maart 2018, ging over de relatie tussen overkoepelende duurzaamheidsprogramma’s en de praktijk van projecten. We lieten beleidsmakers en duurzaamheidsprogrammamanagers aan het woord over waar zij aan werken. Op basis daarvan maakten we een (beeldende) vertaling van wat het verduurzamen van bouw- en infraprojecten betekent voor het vak projectmanagement.

lees meer
  • Nieuws
  • Lessen van de bediencentrale Maasbracht

In Maasbracht staat een futuristisch gebouw van waaruit Rijkswaterstaat de scheepvaart op de Maas begeleidt vanaf de Belgische grens tot aan Venlo. Vanaf 1 januari 2015, zes maanden eerder dan gepland, worden er vanuit de centrale vijf sluiscomplexen bediend. In vijf korte films vertellen Frans Hendrikx en Henk van Duinen van Rijkswaterstaat hun verhaal.

lees meer