Eerste Nd Sociëteit over leiderschap, ‘resultatitis’ en gestes

  • 13 mei 2020
  • Noel Houben

Twintig pioniers nemen op donderdag 30 april deel aan de eerste Nd Sociëteit. Via WebEx gaan ze met elkaar in gesprek over leiderschap, geïnspireerd door filosoof René ten Bos. De virtuele ontmoeting wordt afgesloten met een informele Bring Your Own Borrel. Met de tweewekelijkse Nd Sociëteit zorgt Neerlands diep ervoor dat projectmanagers elkaar ook in deze bijzondere tijden kunnen blijven ontmoeten.

Hoogleraar filosofie van de managementwetenschappen René ten Bos schuwt stevige uitspraken niet, zo blijkt uit een podcast van Neerlands diep. “Bezwijk niet aan resultatitis. Leiders zijn nooit resultaatgericht, managers wel.” “Leiders vertrouwen mensen, managers willen hen controleren.” “Te veel charisma is niet goed, dat wordt een puinhoop.” Het is slechts een bescheiden selectie uit een uitgebreid arsenaal van oneliners en uitgewerkte denkwijzen. Genoeg stof dus voor discussie in de Nd Sociëteit.

De deelnemers luisteren deze donderdagmiddag naar markante passages uit de podcast, reageren op stellingen met behulp van Mentimeter, delen definities en anekdotes via de chat, maar gaan vooral met elkaar in gesprek. Deze keer onder begeleiding van Steven van Luipen (programmamanager Neerlands diep) en Rudolf Cremer Eindhoven (maker van de podcast). Het zorgt voor een levendig palet van beeld en geluid op ieders laptop, mobiele telefoon of tablet.

Dienend leiderschap

De meeste deelnemers blijken een positieve associatie te hebben met leiderschap. “Voorleven”, “Verbinden”, “Zelf verantwoordelijkheid nemen” en “Jezelf overbodig maken” vinden ze kenmerkend voor leiders. Bij anderen komen onmiddellijk beelden bovendrijven van narcistische types als Trump en Bolsonaro. Of ze vinden dat overschat wordt wat een leider kan betekenen in de praktijk.

De meerderheid is het met Ten Bos eens dat je leiderschap niet kunt leren tijdens een cursus. Het is volgens de Twentse filosoof iets wat ontstaat in bepaalde situaties. Bijvoorbeeld wanneer een manager opstaat die weigert om mensen te ontslaan tijdens een reorganisatie. Wat naar mening van de deelnemers niet betekent dat leiderschapstrainingen bij het vuilnis kunnen worden gezet. “Tijdens zo’n training krijg je veel inzicht in de psychologische kant van jezelf en anderen.” “Het brengt je blinde vlekken aan het licht. Je kunt vervolgens in een veilige omgeving oefenen met de onderdelen die je graag wilt verbeteren.” “Tijdens een training kun je ook leren om de leiderschapskwaliteit in je team te ontdekken en te laten bloeien. Dit soort dienend leiderschap is erg belangrijk.”

Balans

Vereist leiderschap levenservaring of kan ook de 17-jarige Greta Thunberg een inspirerende leider zijn? Zijn vrouwen betere leiders dan mannen of juist omgekeerd? Dergelijke hete hangijzers worden niet geschuwd in de Nd Sociëteit. Uiteindelijk vinden de deelnemers elkaar meestal ergens in het midden. “Het gaat om de balans tussen masculiene en feminiene eigenschappen”, is bijvoorbeeld de uitsmijter bij het tweede vraagstuk. “Ontdek je mannelijke én vrouwelijke kant.”

Het scherpe onderscheid dat Ten Bos maakt tussen leiders en managers kan niet op ieders instemming rekenen. “Manager zijn is mijn rol. Hoe ik mijn leiderschap invul bepaalt hoe ik omga met die rol en met de mensen waarmee ik werk. Management en leiderschap hoeven elkaar dus zeker niet uit te sluiten. Ze kunnen prima in elkaars verlengde liggen.”

Blijvertje

Kernpunt van de filosofie van de Twentenaar is dat leiders gestes maken. Dat zijn welgemeende gebaren als het doen van beloftes, het maken van excuses, vriendelijk zijn, rekening houden met anderen, enzovoorts. Wanneer leiders de gestes maken zonder een vooropgesteld doel in het achterhoofd, dan zorgt dit voor verbinding tussen mensen, aldus Ten Bos. Deze denkwijze leidt tot geestdriftig knikken op verschillende beeldschermen. “We komen uit een tijdperk van extreme resultaatgerichtheid, waarin processen steevast werden platgeslagen om tot een bepaald resultaat te komen. Inmiddels handelen we meer en meer vanuit verbinding en zelfs liefde. Als we het proces, de verbinding en de geste uit het oog verliezen, heeft dat immers een desastreuze uitkomst. Kijk maar naar de aanpak van de KNVB rondom het beëindigen van het profvoetbal vanwege de Coronamaatregelen.”

Tegen het eind van de bijeenkomst wordt hier en daar al een glas wijn of bier ingeschonken in de woonkamers en zolderkamers waar de deelnemers zich bevinden. Het tekent het karakter van de Nd Sociëteit waarin formeel op natuurlijke wijze overgaat in informeel. En waarin een uur voorbijvliegt. Wat betreft de deelnemers aan de eerste Nd Sociëteit zijn deze virtuele ontmoetingen dan ook een blijvertje.

Volgende Nd Sociëteit-dagen

De volgende donderdagen van 16.00 tot 17.00 uur kun je alvast in je agenda noteren voor een nieuwe Nd Sociëteit:

Vooraf aanmelden is niet nodig en er zijn geen kosten verbonden aan deelname. Als onderdeel van het Neerlands diep netwerk ontvang je via de mail de inloggegevens voor de volgende editie. Heb je een thema dat je graag wil inbrengen of deze mail niet ontvangen neem dan contact op met Milie Man. Tot snel!

Reageer

Ook interessant

  • Nieuws
  • Op expeditie tijdens de Nd Sociëteit

Deze bijzondere tijd waarin we vooral digitaal werken vraagt om nieuwe manieren om digitaal samen te werken. Met veel enthousiasme gingen daarom zo’n 50 deelnemers op donderdag 5 november en 3 december op expeditie tijdens de Nd Sociëteit. Lees hier alle tips om jouw online meeting energieker en effectiever te maken.

lees meer
  • Nieuws
  • Streven en floreren: Arjan van Dam over zijn promotieonderzoek

Arjan van Dam, arbeids- en organisatiepsycholoog, promoveerde aan de Erasmusuniversiteit op een onderzoek naar doeloriëntatie op het werk. Een van zijn conclusies: mensen die gericht zijn op het ontwikkelen van hun competenties en niet bang zijn om fouten te maken, zijn het gelukkigst in werk en leven. Organisaties die leergericht zijn hebben medewerkers die floreren en beter presteren. Hoe dat precies werkt legt hij uit in gesprek met Neerlands diep.

lees meer
  • Nieuws
  • Ethics by Design is een must

Waarom is Ethics by Design een must volgens hoogleraar Jeroen van den Hoven? Dit legde hij uit tijdens de eerste online Nd Masterclass ‘Goed opdrachtgeverschap van innovatieve projecten in organisaties’.

lees meer