- 09 maart 2026
- Marjolein de Wit
“Zonder Alliantie was het project Markermeerdijken niet zo succesvol geweest” Dit is één van de conclusies uit de Nd Evaluatiespiegel van de Alliantie Markermeerdijken. Kritische blikken van een groep projectdeskundigen van publieke opdrachtgevers, onder begeleiding van Neerlands diep, hebben de alliantie aanschouwd en dat heeft veel waardevolle informatie opgeleverd.
Eind 2015 startte de Alliantie Markermeerdijken met een van de grootste dijkversterkingsopgaven van Nederland. Ruim 33 kilometer dijkversterking van Hoorn tot Amsterdam. Vol energie startte een bevlogen team met dit avontuur met mensen van het hoogheemraadschap samen met de private partners Boskalis, KWS en Van Hattum en Blankevoort.
Tien jaar later, komt het einde van de dijkversterking in zicht. Grote delen van de dijk zijn waterveilig en dit najaar kunnen ze overal het sein ‘dijk veilig’ afgeven. Uiterlijk juni 2027 zijn alle delen van de dijk weer overgedragen aan Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK).
Spiegel
De Alliantie Markermeerdijken was de eerste in haar soort in Nederland. Juist daarom kan er veel geleerd worden van de ervaringen die in het project Markermeerdijken zijn opgedaan. Het Alliantie managementteam heeft Neerlands diep gevraagd om met die gedachte in het achterhoofd een leer-evaluatie te organiseren. Dat gebeurde door samen met zo’n 35 projectprofessionals uit het netwerk van Neerlands diep te verdiepen in vijf belangrijke sleutelmomenten uit de afgelopen 10 jaar, waarbij de alliantie op de proef is gesteld. In de vorm van reconstructiesessies werden de collega’s van de alliantie de spreekwoordelijke spiegel voorgehouden. Met behulp van beproefde modellen en werkvormen is de alliantie op vijf belangrijke aspecten van samenwerken beschouwd: ambitie, belangen, relatie, organisatie en proces.
Deze zogenaamde evaluatiespiegel heeft veel opgeleverd. Het staat buiten kijf dat de versterking van de Markermeerdijken zonder alliantie niet zo succesvol was geweest. Tegelijkertijd kent ieder succes ook aandachts- en leerpunten, en die paradoxen zijn in de spiegel uitgebreid aan bod geweest. In de evaluatiespiegel zijn de geleerde lessen uiteindelijk vertaald naar praktische handreikingen voor andere organisaties die nu nadenken over of starten met alliantiewerken. Daarmee draagt de Alliantie Markermeerdijken actief bij aan de verdere ontwikkeling en professionalisering van allianties bij grote publieke opdrachtgevers in Nederland.
Hoe blijf je succesvol?
Wat de Alliantie Markermeerdijken in tien jaar alliantiewerken heeft geleerd:
- Het project Versterking Markermeerdijken is een succes geworden, voornamelijk door de keuze het project in een alliantie uit te voeren.
- Een alliantievorm is een bruikbaar instrument om vooral complexe projecten waarin ontwikkeling en onvoorspelbaarheid een belangrijke rol spelen, tot een succes te maken.
- De samenstelling van een alliantieteam moet aangepast worden aan de fase van het project. In iedere fase verandert namelijk de inhoud van de taak en dat vraagt om andere competenties binnen de alliantie.
- Allianties blijven succesvol als de lijn naar de betrokken moederorganisaties goed ingericht blijft. Denk aan financiering, verantwoording en escalatiemogelijkheden.
- Niet iedere publieke opdrachtgever is meteen in staat een grootschalige alliantie te organiseren en te bemensen. Kennisuitwisseling binnen de sector kan organisaties helpen een goed beeld van hun “alliantie-opgave” te schetsen.
Meer weten?
Ben je geïnteresseerd en wil je meer weten? Lees het eindrapport: Condities voor samenwerken in en met Allianties.
Benieuwd hoe onze programmamanager de drie reconstructiesessies van de Markermeerdijken heeft ervaren? Lees het dagboek van Maarten Kraneveld
