19 juni 2025
Marjolein de Wit

Op donderdag 19 juni 2025 kwamen teamleden van zes projecten (Aanpak Ring Zuid Groningen, de Afsluitdijk, A16 Rotterdam, Dijkversterking Gorinchem – Waardenburg, Markermeerdijken en Rijnlandroute) samen met de wetenschappers Jos Arts (Rijksuniversiteit Groningen) en Mark van Vuuren (Universiteit Twente) en een groot aantal professionals uit het netwerk van Neerlands diep in Apeldoorn bijeen voor de slotsessie van de Nd Evaluatie Expeditie.

Geen stoffige terugblik, maar een theatrale en interactieve middag vol verhalen, ervaringen en concrete aanbevelingen. Projectmanagers, beleidsmakers en bestuurders doken samen in de rode draden en lessen uit de evaluatie van de zes projecten. Ze verkenden wat goed werkte én wat nodig is om projecten sterker te starten en beter af te ronden.

De Nd Evaluatie Expeditie

Tijdens drie themasessies voorafgaand aan de slotsessie van 19 juni onderzochten we met wetenschappers en reflectoren uit het netwerk hoe de zes projecten zijn uitgevoerd. De thema’s waren

Samenwerking met management en bestuur
Samenwerking met de markt
Samenwerking met de omgeving en overige stakeholders

Ieder project werkte binnen een eigen context en met specifieke regels, zoals de interne samenwerking met opdrachtgevers en de interactie met de buitenwereld. Vaak lag de focus op strakke beheersing, terwijl de omgeving juist vroeg om meer verbinding en interactie. Dit spanningsveld tussen structuur en ruimte bleek overal aanwezig, maar ook noodzakelijk voor een goed projectresultaat. Tijdens de slotsessie onderzochten we hoe die krachten elkaar kunnen versterken.

Inzichten van de wetenschap

Waar is de common sense?

Download de PDF: Het belang van de common in infraprojecten
Alles komt samen in één fysieke ruimte: de common. Hier brengen veel partijen hun activiteiten, belangen, waarden en opgaven samen en nemen ze uiteenlopende besluiten. Het gaat daarbij om grote belangen, zoals gezondheid, welvaart en eigendom. Toch zijn we vaak verbaasd dat plannen maken, besluiten nemen en infrastructuur aanleggen zo traag verloopt. Waar is dan de common sense? Het onderzoeksteam van de Rijksuniversiteit Groningen, Jos Arts, samen met Wim Leendertse en Robin Neef, analyseerde sleutelmomenten in deze complexe samenwerkingen van de zes projecten.

Zie jij de ‘vlinders’ al?

Download de PDF: Adaptief omgaan met radicale onzekerheid
Het onderzoeksteam Werkplaats van hoop, met Jan Jorrit Hasselaar en Mark van Vuuren, onderzocht kleine signalen die grote veranderingen aankondigen, ook wel ‘vlinders’ genoemd. Deze hoopvolle vlinders laten zien hoe we op nieuwe manieren kunnen samenwerken aan een toekomstbestendige leefomgeving.

“Vlinders trekken je aandacht, zoals op een vroege lentedag in je tuin: ‘Huh, wat is dat nu?’ De vlinder is symbool voor een zwak signaal dat een verandering aankondigt.” (Nicoline Mulder, 2021, Chaordisch organiseren)

Vlinders uit de zes projecten

Samen bouwen aan stevige relaties, betrokken uitvoering en zichtbare resultaten

Download de vlinders van A16 Rotterdam en lees hoe het project actief werkt aan samenwerking en verbinding. Van relationele stevigheid in teams tot meedoen in de projectarena en communiceren met focus op mijlpalen.

Vertrouwen, vernieuwing en verbinding

Download de vlinders van Aanpak Ring Zuid Groningen en lees hoe het project moeilijke momenten, weerstand en eindfases juist gebruikt als kans om samen verder te komen. Van open communicatie in roerige tijden, tot onverwacht circulair hergebruik, samenwerking met kritische groepen en het creëren van draagvlak voor een ‘gezamenlijke ring’. Met voorbeelden en lessen over openheid, moed en coproductie.

Samen werken, stap voor stap herstellen en weer in gesprek komen

Download de vlinders van De Afsluitdijk en ontdek hoe het project samenwerking versterkt met het Multiproject-model, kleine gebaren en het weer op gang brengen van vastgelopen gesprekken. Van beter overzicht en verbinding tot kleine successen vieren en de dialoog heropenen.

De kracht van de alliantie: samen verantwoordelijkheid nemen en durven doen

Download de vlinders van Dijkversterking Gorinchem – Waardenburg. Het project laat zien dat een alliantie meer is dan een contractvorm: het is een manier van werken die vertrouwen opbouwt, kennis deelt en beweging creëert waar alles vast leek te zitten. Van het benutten en uitdragen van het ‘klompje goud’ tot vertrouwen winnen in een nieuwe samenwerking en samen ‘ja’ zeggen tegen een onbekende uitkomst.

Impasse doorbreken en vertrouwen bouwen: de alliantie in de praktijk

Download de vlinders van Markermeerdijken en lees hoe het project een financiële impasse wist te doorbreken door samenwerking en transparantie en hoe de alliantie niet alleen als contractvorm werkt, maar ook als cultuurdrager en gezamenlijk gezicht naar buiten. Van samen moeilijke gesprekken voeren tot helder en direct communiceren met de omgeving: de alliantie maakt écht samenwerken mogelijk.

Vooruitkijken, samen puzzelen en zorg dragen voor wat achterblijft

Download de vlinders van RijnlandRoute. Het laat zien hoe het project de vastgelopen discussies doorbrak met een blik op de toekomst, verantwoordelijkheid deelde met een atelier en samen zorg droeg voor het landschap. Van denken in eindperspectief tot samen puzzelen aan een blijvend werkend systeem en keuzes maken die verder gaan dan het contract.

Top 10 rode draden

Benieuwd naar de meest verrassende rode draden?
Download de Top 10 verrassende rode draden

Wil je meer weten over de vlinders? Laat het ons weten. Dan brengen we je graag met de betrokken collega’s in contact.

Terugblik op de slotsessie 19 juni 2025

Hoopvolle ‘Zou het niet fantastisch zijn als…’-vragen

Naast inzichten en adviezen deelden de deelnemers ook hoopvolle wensen. De meest genoemde wens? “De markt zoals vandaag ook onderdeel wordt van Neerlands diep.”

De overige ‘Zou het niet fantastisch zijn als…’-vragen vormen een verzameling idealen en ambities. Ze benadrukken hoe belangrijk samenwerking, open communicatie en onderling vertrouwen zijn. Ze pleiten voor een cultuur waarin transparantie, gedeelde ervaringen en psychologische veiligheid de basis vormen. Zo bouwen we samen aan projecten die niet alleen succesvol zijn in het resultaat, maar ook in het proces ernaartoe met samenwerking, plezier en duurzame relaties als fundament.

Terugblik op de slotsessie van de Nd Evaluatie Expeditie – 19 juni 2025
—

De Nd Evaluatie Expeditie